Zoek je de beste koffiebonen, dan kom je online vooral lijstjes tegen met merken die elkaar elke maand afwisselen. Wij kijken er als branderij anders naar. De beste boon bestaat niet, want smaak is persoonlijk en hangt af van hoe je je koffie zet. Wat wél bestaat: objectieve kenmerken waaraan je goede bonen herkent, van de branddatum op de verpakking tot de manier waarop er gebrand is. Die kenmerken leggen we hier rustig uit, zonder verkooppraatjes, zodat je zelf een betere keuze kunt maken. Waar je die bonen daarna koopt, bepaal je helemaal zelf. En wil je proeven wat wij bedoelen met vers en langzaam gebrand, dan schenken we graag een kop voor je in bij onze branderij in Werkendam.
Waarom dé beste koffiebonen niet bestaan
Vraag tien koffieliefhebbers naar hun favoriete boon en je krijgt tien verschillende antwoorden. Dat is geen zwakte van de vraag, maar de kern van het antwoord. Smaak is persoonlijk. De een houdt van een zware, aardse kop met veel bitters, de ander wordt blij van een lichte koffie met frisse zuren en fruitige tonen. Daarnaast bepaalt je zetmethode voor een groot deel welke boon tot zijn recht komt. Een espressomachine perst in korte tijd veel smaak uit fijngemalen koffie en vraagt om een boon die tegen dat geweld kan, terwijl een filterkoffie of French press juist subtielere smaken naar boven haalt. Ook het moment telt. De espresso na een diner mag anders smaken dan de eerste mok op maandagochtend. Wie dus zoekt naar de lekkerste koffiebonen, zoekt eigenlijk naar de bonen die het beste passen bij zijn eigen smaak, zetmethode en gewoontes. Dat klinkt als een open deur, maar het heeft een prettige consequentie: je hoeft niet te vertrouwen op een lijstje van een ander. Wat je wel kunt doen, is letten op de kenmerken die elke goede boon deelt, hoe verschillend de smaken ook zijn. Versheid, een zorgvuldige brandwijze en duidelijkheid over herkomst zijn geen kwestie van smaak, maar van kwaliteit. Daar gaan de volgende secties over, en met die kennis op zak kies je daarna zelf de koffie die jou het beste bevalt. Precies daarom is dit geen lijstje met winnaars geworden, maar een uitleg waarmee je zelf elke zak bonen kunt beoordelen.
WAAR KUNNEN WE JE MEE HELPEN?
Bij Laresso hebben we voor iedereen een passende koffieoplossing. Maak hieronder jouw keuze en ontdek wat we voor jou kunnen betekenen:
Branddatum en versheid, het eerste waar je op let
Koffie is een versproduct, ook al ziet een zak bonen er houdbaar uit. Na het branden begint een boon langzaam aroma te verliezen. De eerste weken na de branddatum zit een boon op zijn hoogtepunt: de geur is intens, de crema vormt zich mooi en de smaken zijn helder te onderscheiden. Maanden later is datzelfde pak stiller geworden. De koffie smaakt vlakker, de geur is dunner en wat overblijft is vooral bitterheid. Wie op zoek is naar de beste koffiebonen, kijkt daarom eerst naar de branddatum op de verpakking. Let op het verschil met de houdbaarheidsdatum: die zegt alleen wanneer koffie niet meer goed genoeg is, terwijl de branddatum vertelt hoe dicht je bij het hoogtepunt zit. Staat er alleen een houdbaarheidsdatum op en geen branddatum, dan is dat meestal geen vergissing. De koffie is dan vaak al maanden onderweg geweest voordat hij in het schap lag. Bij een branderij werkt dat anders. Onze vers gebrande koffiebonen verlaten kort na het branden de branderij, met de branddatum op de verpakking, zodat je precies weet wat je in huis haalt. Bewaar je bonen daarna luchtdicht, droog en donker, en maal ze pas vlak voor het zetten. Zo blijft het aroma het langst behouden en proef je elke ochtend waarom verse koffie zoveel meer te bieden heeft dan een pak dat al een half jaar wacht op zijn beurt.
Supermarktbonen of bonen van een branderij
Laten we eerlijk zijn: er liggen prima bonen in de supermarkt, en de grote merken hebben hun proces goed op orde. Het verschil zit niet in slechte wil, maar in schaal en snelheid. Supermarktkoffie wordt in enorme volumes gebrand, meestal snel en op hoge temperatuur, omdat dat efficiënt is. Daarna volgt een lange weg langs distributiecentra en schappen. Tegen de tijd dat jij het pak opent, is het hoogtepunt van de smaak vaak al voorbij. Goede koffiebonen van een kleine branderij volgen een andere route. Er wordt in kleine batches gebrand, met meer tijd en aandacht per lading, en de bonen gaan kort na het branden naar de klant. Dat proef je in de geur die uit de zak komt, de crema op je espresso en de laagjes smaak die een langzame brandwijze bewaart. Je betaalt er iets meer voor, dat is waar. Maar reken het eens om per kopje en het verschil blijkt kleiner dan je denkt, zeker vergeleken met wat je buiten de deur voor koffie betaalt. Ons eerlijke advies: koop je koffie waar je wilt, maar vergelijk in elk geval één keer bewust. Zet dezelfde koffie als altijd naast een vers gebrande boon van een branderij, dezelfde machine, dezelfde melk. Je proeft binnen twee slokken waar het verschil zit, en dan weet je meteen of dat verschil het jou waard is. Meer heeft een brander eigenlijk niet te verkopen. Een betere test bestaat er eigenlijk niet, en hij kost je hooguit een ochtend.
ONZE TEVREDEN KLANTEN
Zeker een aanrader.”
Zeker een overweging waard.”
Veel complimenten van de klanten die hem reeds gedronken hebben.”
Plaatsing en ook service gingen vlekkeloos en we genieten nu al een aantal weken van de heerlijke zelf gebrande koffie.
We zijn zeer tevreden en raden Laresso ook zeker aan!”
Arabica of robusta, licht of donker gebrand
Op bijna elke verpakking kom je de woorden arabica en robusta tegen, en ze zeggen echt iets over wat je gaat proeven. Arabica groeit hoger en langzamer, wat zorgt voor meer verfijning: zachtere zuren, zoetere tonen en meer variatie in smaak. Robusta is steviger, heeft meer cafeïne en geeft een krachtige, wat aardse kop met een dikke crema. De verhouding tussen die twee bepaalt het karakter van een blend. Een espressoblend met een deel robusta geeft die volle crema en de kracht die door melk heen blijft staan, terwijl een honderd procent arabica vaak net wat eleganter en zachter is. Daarnaast is de brandgraad minstens zo belangrijk. Licht gebrande bonen bewaren de fruitige, soms bloemige tonen van de boon zelf en passen mooi bij filtermethodes. Donker gebrande bonen ontwikkelen meer karamel, chocolade en body, en doen het goed als espresso of in de volautomaat. Bij Laresso branden we in medium dark en dark roast, omdat die brandgraden het beste passen bij hoe de meeste mensen hier hun koffie drinken, met een specialty koffie assortiment voor wie verder wil proeven. Belangrijker dan de termen op de zak is de vraag wat jij lekker vindt. Drink je je koffie vooral met melk, dan mag de boon steviger zijn. Drink je hem zwart, dan loont een zachtere, rondere brand. Wie dat eenmaal weet, leest een koffieverpakking ineens een stuk makkelijker. En verandert je smaak later, dan is dat geen probleem maar gewoon een goede reden om weer iets nieuws te proeven. Wil je verder proeven per herkomst, kijk dan eens naar onze single origin koffie, bijvoorbeeld de Ethiopische koffie met zijn fruitige tonen.
De beste koffiebonen voor jouw zetmethode
De vraag welke bonen je moet kopen, wordt een stuk concreter zodra je hem koppelt aan je zetmethode. Voor een volautomaat zoek je de beste koffiebonen die soepel door de molen lopen en ook bij een snelle bereiding smaak afgeven: een medium dark of dark roast met wat body is dan een veilige en lekkere keuze. Let er bij een volautomaat extra op dat de bonen niet te olieachtig zijn, want dat kan de molen vervuilen. Voor een espressomachine met losse molen kies je een espressoblend die tegen hoge druk kan, waar een deel robusta vaak goed werkt voor crema en kracht. Zet je vooral filterkoffie, met een filterapparaat of langzame methodes zoals de V60, dan komen de subtielere smaken van een arabica mooi naar voren en mag de brand iets lichter. Voor een French press geldt hetzelfde, met een grovere maling zodat je geen gruis in je kop krijgt. En maak je veel melkdranken, kies dan een boon met voldoende body, anders verdwijnt de koffiesmaak in de melk. Twijfel je tussen twee kanten, neem dan de donkerdere variant; die blijft in de meeste zetmethodes overeind. Belangrijk om te onthouden: geen enkele boon lost een verkeerde maalgraad of een vervuilde machine op. Verse bonen, een schone machine en een maling die past bij je methode maken samen meer verschil dan welke merknaam ook. Zo haal je uit elke zetmethode het maximale, zonder er een studie van te hoeven maken.
De checklist, zo herken je goede koffiebonen
Alles wat hierboven staat, is samen te vatten in een korte checklist die je in de winkel of webshop meteen kunt gebruiken. Loop hem langs voordat je een zak bonen afrekent:
- er staat een branddatum op de verpakking, niet alleen een houdbaarheidsdatum
- de herkomst is duidelijk: je leest welk land of welke landen in de zak zitten
- de samenstelling is helder, arabica, robusta of de verhouding daartussen
- de brandwijze wordt genoemd, en langzaam gebrand is een goed teken
- de bonen ogen droog en heel, niet vettig glimmend of gebroken
- de verpakking sluit goed af, het liefst met ventiel, zodat het aroma bewaard blijft
Vind je al deze punten terug, dan heb je vrijwel zeker een kwaliteitsboon in handen, wat het merk ook is. Ontbreken er meerdere, dan weet je ook genoeg. Prijs staat bewust niet in dit lijstje. Duurder is niet automatisch beter, al heeft echte kwaliteit wel een eerlijke prijs, want een boer die goed betaald wordt en een brander die de tijd neemt werken nu eenmaal niet voor de laagste bodemprijs. Gebruik de checklist een paar keer en je merkt dat je hem snel niet meer nodig hebt. Je herkent een goede zak bonen dan op gevoel, en het proeven wordt vanzelf de leukste controle. Neem hem de eerstvolgende keer gewoon eens mee, op je telefoon of in je hoofd.
Proef de beste koffiebonen uit onze eigen branderij
Nu je weet waar je op moet letten, nodigen we je graag uit om de proef op de som te nemen. Bij Laresso branden we wekelijks vers in onze eigen branderij in Werkendam, langzaam en in kleine batches, met bonen uit Oeganda, Ethiopië, Colombia en Brazilië. Volgens ons zijn dat de beste koffiebonen die je kunt schenken, maar dat hoef je niet van ons aan te nemen: kom het verschil proeven tijdens een gratis koffieproeverij. Plan hier je gratis proeverij, of bestel direct in onze webshop op laresso.shop. Grote kans dat je checklist voortaan heel kort is.
Veelgestelde vragen over de beste koffiebonen
Wat zijn de beste koffiebonen voor een volautomaat?
Kies voor een volautomaat een medium dark of dark roast met voldoende body en niet te vettige bonen, die vervuilen de molen. Een blend met wat robusta geeft een mooie crema en blijft ook in melkdranken goed overeind. Vers gebrand maakt bij een volautomaat net zoveel verschil als bij een espressomachine.
Hoe lang blijven koffiebonen vers?
Bonen zijn op hun best in de eerste weken na de branddatum. Luchtdicht, droog en donker bewaard blijven ze daarna nog prima te drinken, maar het aroma neemt langzaam af. Maal daarom pas vlak voor het zetten en koop liever vaker een kleine hoeveelheid dan één grote voorraad.
Waarom staat er geen branddatum op supermarktkoffie?
Supermarktkoffie wordt in grote volumes gebrand en legt daarna een lange weg af via distributiecentra. Een branddatum zou laten zien hoeveel tijd er inmiddels is verstreken. Daarom vind je er meestal alleen een houdbaarheidsdatum. Bij een branderij staat de branddatum er juist wel op, omdat die kort geleden is.
Zijn duurdere koffiebonen altijd beter?
Nee, prijs alleen zegt niet genoeg. Er bestaan dure bonen die vooral marketing zijn en betaalbare bonen van uitstekende kwaliteit. Kijk naar branddatum, herkomst, samenstelling en brandwijze. Klopt dat allemaal, dan is een iets hogere prijs meestal een eerlijke afspiegeling van het werk dat erin zit.
